وی ارتباط بسیار خوبی با سازمانهای مردم نهادی دارد که در این زمینه فعالیت میکنند. دکتر جمالو با جمعیت احیای انسانی کنگره ۶۰ که یکی از بزرگترین و موفقترین سازمانهای مردم نهاد ایران است ارتباط نزدیکی دارد و هر سال در اردوی درختکاری کنگره شرکت و همراه با این جامعه بهبود یافته از بیماری اعتیاد درختکاری میکند.
جمعه نوزدهم اسفند ماه ۱۴۰۱ جمعیت احیای انسانی کنگره ۶۰ در چند منطقه از جمله ملارد، پارک ولایت و ورزشگاه تختی اقدام به درختکاری کرد و دکتر جمالو هم همراه با دگتر قربانی و مهندس دژاکام بنیان کنگره ۶۰ در ورزشگاه تختی اقدام به کاشت درخت کردند. در حاشیه این اردو با ایشان گفتوگویی کردهایم که در ادامه میخوانید:
پارسال در اردوی جاجرود باهم صحبت کردیم، از پارسال تا حالا کنگره را خوب شناختهاید، نظرتان در مورد کنگره ۶۰ چیست؟
ببینید یکی از مهمترین ویژگیهایی که سازمانهای مردم نهاد دارند، به طور کلی چابکی است و عدم وابستگی به منابع دولتی؛ ما این را به معنای واقعی در کنگره ۶۰ میبینیم که بدون هزینه و هزینه تراشی برای سازمانهای دولتی دارند کارشان را انجام میدهند، جلساتشان را در فضای باز یرگزار میکنند و همه اتفاقهای خوبی که دارد میافتد، در مجموعههایی صورت میگیرد که توسط خودشان و خود مردم ایجاد شده است.
خود بهبود یافتهها دارند تلاش میکنند افرادی که هنوز اسیر این دام هستند را نجات بدهند و این به معنای واقعی در کنگره ۶۰ رخ داده است. ما به این جمعبندی هم رسیدهایم که کنگره ۶۰ یکی از موفقترین سازمانهای مردم نهاد در حوزه پیشگیری و درمان اعتیاد است و بدنبال این سمن ارزشمند هستیم و فکر میکنم در طول این دو سالی که در ستاد توفیق خدمتگذاری داریم، میبینیم که کنگره ۶۰ توانسته هم افزایی سالهای قبلش را داشته باشد و همینطور بتواند خدماتش را افزایش بدهد.
دکتر شما اکنون بعد دو سال کار خیلی دقیقتر میتوانید نسبت به فضای اعتیاد در کشور داوری کنید، میخواهم برای مخاطبینمان این فضا را ترسیم کنید، به نظرم در این دوسال اخیر گرایش به مواد مخدر رشد گستردهای هم داشته، مواد سبکی مثل ماری جوانا به سطوح دانش آموزی رسیده، به عنوان یک کارشناس این فضا را برایمان ترسیم کنید.
بارها این را تکرار کردهام و الان هم این را میگویم شناخت دقیق صورت مسئله است که میتواند ما را به حل آن نزریک کند، همه هموطنان باید صورت مسئله اعتیاد را بشناسند. ما با یک اپیدمی بزرگ روبرو هستیم؛ اپیدمی به معنای فراگیر. امروز وقتی راجع به اپیدمی صحبت میکنیم راحت متوجه میشویم، چون اپیدمی کرونا را پشت سر گذاشتهایم و خطرش هنوز تهدیدمان میکند. زمانی میتوانیم اپیدمیها را کنترل کنیم که برای حل آن همهمان باهم تصمیم بگیریم و تلاش کنیم. چگونه توانستیم کرونا را به این حداقل برسانیم؟همه به هم تذکر دادیم و کمک کردیم تا بتوانیم آن را مهار کنیم.
اگر کسی ماسک نزد به او تذکر جدی دادیم و… در مورد اعتیاد هم وظیفه همه ماست، اگر میخواهیم به این موفقیت برسیم، وظیفه ماست که نسبت به آن بی تفاوت نباشیم. این خطر ممکن است هر لحظه کسی از نزدیکان ما را تهدید کند. اگر سازمان مردم نهاد کنگره ۶۰ را به عنوان یک سازمان موفق داریم میبینیم بخاطر این است که این برنامه و این همهگیری را جدی گرفته و به حضور همه بخشهای مردمی کاملا توجه کرده است.
اعتیاد در کل جهان در حال گسترش است طبق آمارهای رسمی سازمان ملل، نسبت به سالهای قبل در جهان ۳۰ درصد افزایش نرخ شیوع داشتیم، این اتفاق در کشور ما خیلی کمتر است ولی آسیب و تهدید بسیار زیاد است و باید به این آسیب و تهدید توجه کنیم، حضور سازمانهای مردم نهاد به شدت به ما کمک میکند. همینجا از کنگره ۶۰ تشکر میکنم و از آنها میخواهیم در حوزه پیشگیری از اعتیاد هم فعالیتهایی را که دارند انجام میدهند، گسترش بدهند.
به عنوان یک متخصص دلیل این افزایش شیوع را چه میبینید؟ چرا آنقدر گسترده شده است؟ الان در اروپا و امریکا موجی به راه افتاده است. در بعضی شهرهای صنعتی آمریکا می گویند بیش از از ۸۵ درصد جوانان درگیر هروئین هستند. در دو ایالت آمریکا کشت و فروش ماری جوانا آزاد شده است. دلیلش را چه میبینید؟
ببینید دلایل رشد اپیدمیها خوب متعدد است. یکی از دلایلی که ما میتوانیم برای اعتیاد بگوییم این است که بزرگترین تجارت سیاه دنیا را دارد. اینکه خیلی از حکومتها و حاکمیتهای غرب درگیر این مسله هستند. اصلا دلیل آزاد شدن ماری جوانا همین نفوذ کارتلهای مواد مخدر در بین دولتها و دولتمردان غربی است. وقتی داریم تحلیل میکنیم همین است که در کشورهای غربی آن کارتلهای مواد مخدر به شدت به تصمیمگیران دولتی نزدیک شدهاند. این یک دلیل مهم گسترش مصرف مواد مخدر سبک میتواند باشد. آیا در آسیب این موضوع کسی تردیدی دارد؟ سازمان ملل بارها و بارها بعد از آزاد کردن ماری جوانا موضوع را نقد کرده است که این کاری که شما انجام دادید باعث گسترش اعتیاد در کشورهای دنیا میشود.
عوامل دیگری مثل اپیدمی مثل کرونا هم میتواند دلیل افزایش اعتیاد باشد و اینکه مردم در این شرایط شاید بیشتر به سمت آلودگی اعتیاد حرکت کردهاند و اینکه آگاهی بخشی و باورمندی درستی را نتوانستیم به مردم بدهیم.
در بخش تجارت سیاهی که داریم در موردش صحبت میکنیم، بزرگترین فیلمسازهای دنیا در هالیوود و خیلی جاهای دیگر در آثار خودشان دارند استفاده از مواد مخدر را جدی تبلیغ میکنند. واقعا به نظر من باید یک زمانی بگذرد تا بشریت به این بلوغ برسد که با این تبلیغات چه خطر و خطرهایی دارد انجام میدهد و تا آن روز جوانها و انسانهای زیادی زیر چرخه خطرناک این تجارت سیاه متاسفانه آسیب خواهند دید.
ما در ایران همه ذیل ستاد مبارزه با مواد مخدر دور هم جمع میشویم و تلاش میکنیم، با همه سمنها مثل کنگره ۶۰ تلاش میکنیم بتوانیم با کمترین آسیب جوانها و مردم را از این دام بگذرانیم.
دکتر این مساله واقعا تهدید آمیز است و ما داریم میبینیم سن مصرف تا مقطع راهنمایی و گاه حتی به دبستان هم رسیده؛ بطور کلی برای پیشگیری و مهار اعتیاد چکار میتوانیم بکنیم؟ ستاد چه کاری دارد انجام میدهد؟
اولاً هر کسی باید این سوال را از خودش بپرسد که وظیفه من در کنترل این اپیدمی و نجات جان انسانها چیست؟ این سوال را بپرسد و دنبال جواب بگردد. من جوابش را آگاهی بخشی به همه افرادی که دوروبرمان هستند میدانم؛ به خودمان که این خطر چقدر نزدیک به ماست چقدر میتواند آسیب بخش باشد. این خطر بسیار بزرگ است و این پاسخگویی را باید همه داشته باشیم. این تذکر را اول به خودم میدهم که باید به آن عامل باشیم.
ستاد، سیاست گذاری و اقداماتی انجام میدهد از جمله سیاست گذاری، پیگیری و نظارت در سطح تمام نهادهای کشوری. در حوزه آموزش و پرورش ذیل ستاد مبارزه با مواد مخدر طرح یاریگران زندگی را داریم که کاری بسیار جدی را در کانون یاریگران زندگی برای آگاهی بخشی به دانش آموزان دارند انجام میدهند و در حوزه دانشجویی کانون یاری گران دانشجویی را داریم که در تمام دانشگاهها با محوریت خود وزارت علوم دارد کار انجام میدهد.
خانههای ورزش روستایی را داریم که بتواند در قالب وزارت ورزش ایجاد ورزش و تحرک و اقدامات مفرح و آموزشهای پیشگیرانه را انجام بدهد، همه این کارها بی دریغ انجام میشود ولی همینجا بگویم زمانی موفق میشویم که همه ما و هموطنان بتوانیم این کار را به امید خدا انجام بدهیم و به این وظیفه انسانیمان بدرستی عمل کنیم.
پارسال هم به اردوی درختکاری آمدید، حال و هوای درختکاری را چطور میبینید؟ وقتی مشاهده میکنید که یکسری آدمهایی که درگیر تاریکترین تاریکیها بوده و از عمق جهنم برگشتهاند و تمام حسهای زندگی ازشان دریغ شده بود و الان به زندگی برگشته و دارند درخت که نماد زندگی است میکارند، چه حس و حالی به شما دست میدهد که میان این آدمها بیایید و درخت بکارید؟
فوق العاده است… فوق العاده، واقعا یکی از مفرحترین فضاها و امیدبخشترین فضاهایی که میتوانیم ببینیم، فضاهایی است که میبینم دوستانی که یک روزی آلوده به اعتیاد بودهاند امروز به یک زندگی اجتماعی برگشتهاند و بهترین حالتها را تجربه میکنند. این بسیار امید بخش است، پارسال هم که آمدیم خیلی فضای خوبی بود. امسال هم در عین اینکه بارندگی بود و همین الان هم این نم نم قشنگ باران دارد میآید، وقتی اینها را میبینم واقعا خیلی امیدوار میشوم که جامعه روزهای روشن و مسیر زیبایی را انشالله خواهد دید. یا راهی مییابیم یا راهی میسازیم بن بست وجود ندارد.
این خودش بهترین چیزی است که گفتید و از آن تهدیدها و سیاهیهایی که اعتیاد ایجاد میکند میتوان فرصتهای خوبی یافت. بودن میان انسانهایی که در حال ریکاوری و برگشت به زندگی به فکر اجتماع و محیط زیست خودشان هستند، واقعا امید بخش است.
دقیقا، دقیقا، قطعاً همینطور است، ما از شما و همه همکارانمان و همه عزیزانمان در سازمان مردم نهاد کنگره ۶۰ عمیقاً سپاسگذاریم.
برنامهایی ندارید که سازمانهای مردم نهاد را گسترش بدهید؟
قطعاً کنگره ۶۰ نمیخواهد به تنهایی این بار را بردارد. هر کدام یک بخشی از این کار را باید جلو ببریم. این را یک وظیفه باید بدانیم. وظیفه من به عنوان یک ایرانی در این اپیدمی چیست، کنگره یک بخشی از این بار را برمیدارد و ما به عنوان یک بخش حاکمیتی وظیفه اصلیمان تسهیل گریست. کمک میکنیم اگر جایی مشکل دارد، رفع بشود. تمام تلاشمان این است که همه افراد و همه مردم عزیزی که در این حوزه فعالیت میکنند بتوانند به بهترین شکل کار کنند. سیاستگذاری و برنامه ریزی و هدایتگری جدی را داریم انجام میدهیم.
فکر میکنم در کل ایران برای انجام فرایند پیشگیری و درمان اعتیاد باید با همه همکارهای عزیزمان بتوانیم صحبت کنیم که گواهی بدهند که این اتفاقها دارد انجام میشود. انشالله بتوانیم به آن نتایج حداقلی مد نظرمان که شایسته مردم عزیزمان است برسیم.
ممنون که وقتتان در اختیار ما گذاشتید.
گفتوگو ویرایش و تنظیم: مسافر علی سایت
پیاده سازی: مسافر سعید لژیون دوم آکادمی
عکس و انتشار: مسافر علیرضا سایت